Số liệu vĩ mô và chỉ số doanh nghiệp: hai tầng dữ liệu, hai cách dùng

Người mới đọc dữ liệu tài chính thường gặp hai tầng số liệu cùng lúc: tầng vĩ mô với GDP, lạm phát, lãi suất, và tầng doanh nghiệp với các chỉ số tính từ báo cáo tài chính. Hai tầng này có cách đọc khác nhau, và trộn chúng vào cùng một kết luận là chỗ hay sai.

Tầng vĩ mô đo dòng giá trị của cả nền kinh tế

GDP cộng giá trị tăng thêm của mọi ngành trong một kỳ, tính theo phạm vi lãnh thổ. Đơn vị quan sát là nền kinh tế, tần suất công bố theo quý và theo năm, và số liệu thường được điều chỉnh lại ở kỳ sau khi có thêm dữ liệu.

🔗 Xem thêm: Công thức tính giá trị thanh toán của một chứng quyền

Vì đơn vị quan sát rộng như vậy, số liệu vĩ mô mô tả bối cảnh chung chứ không nói gì về một doanh nghiệp cụ thể. Hai công ty cùng ngành trong cùng một nền kinh tế vẫn cho kết quả kinh doanh rất khác nhau.

công thức tính gdp - Tầng vĩ mô đo dòng giá trị của cả nền kinh tếMinh hoạ: công thức tính gdp

Tầng doanh nghiệp đo hiệu quả của một đơn vị cụ thể

Ở tầng này, mỗi chỉ số là một phép chia có tử số và mẫu số rõ ràng. Lợi nhuận sau thuế trừ cổ tức của cổ phần ưu đãi, chia cho số cổ phiếu đang lưu hành, cho ra phần lợi nhuận phân bổ trên mỗi cổ phần. Lợi nhuận ròng chia vốn chủ sở hữu bình quân cho biết một trăm đồng vốn chủ sở hữu tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận sau thuế. Lợi nhuận sau thuế chia tổng tài sản bình quân lại trả lời một câu khác: mỗi đồng tài sản mang lại bao nhiêu đồng lợi nhuận.

🔗 Xem thêm: Ba cách tính GDP và vì sao cả ba cho cùng một kết quả

Ba phép chia trên dùng chung một tử số nhưng ba mẫu số khác nhau, nên ba con số nói ba chuyện khác nhau. Đó cũng là lý do bức tranh tài chính của doanh nghiệp không rút gọn được về một con số.

Dùng hai tầng cùng nhau thế nào

công thức tính gdp - Dùng hai tầng cùng nhau thế nàoMinh hoạ: công thức tính gdp

Số liệu vĩ mô cho biết môi trường mà doanh nghiệp đang hoạt động: sức cầu chung, mặt bằng lãi suất, biến động giá. Số liệu doanh nghiệp cho biết doanh nghiệp xoay xở ra sao trong môi trường đó. Đọc tầng vĩ mô để đặt câu hỏi, đọc tầng doanh nghiệp để tìm câu trả lời, và không suy từ tầng này sang tầng kia. Phần giải thích các phương pháp tính ở tầng vĩ mô nằm ở bài trình bày ba phương pháp thống kê quy mô nền kinh tế.

🔗 Xem thêm: Công thức chi tiêu của GDP: đọc từng chữ cái trong C, I, G và xuất khẩu ròng

Cách đọc chi tiết từng mẫu số ở tầng doanh nghiệp có trong bài về lợi nhuận phân bổ trên mỗi cổ phần.

Kết luận

Hai tầng dữ liệu phục vụ hai mục đích khác nhau: vĩ mô mô tả bối cảnh, chỉ số doanh nghiệp mô tả một đơn vị cụ thể. Giữ ranh giới giữa hai tầng là cách đơn giản nhất để tránh những kết luận rút ra từ dữ liệu không đúng cấp độ.

🔗 Xem thêm: GDP danh nghĩa, GDP thực tế và chỉ số giảm phát: ba con số khác nhau

công thức tính gdp - Kết luậnMinh hoạ: công thức tính gdp

Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư. Nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm với quyết định của mình.

#vpbanks #gdp #chisotaichinh #eps #roe


← Chứng khoán VPBank — Trung tâm kiến thức đầu tư