Quan hệ ROE bằng ROA nhân đòn bẩy tài sản

ROE, tức return on equity, có một quan hệ số học với ROA qua mức đòn bẩy tài sản. tách nguồn tạo nên ROE Hiểu quan hệ này giúp thấy một phần ROE đến từ hiệu quả tài sản, một phần đến từ cách doanh nghiệp dùng nợ. Bài viết trình bày quan hệ đó.

Công thức liên hệ

ROE bằng lợi nhuận sau thuế chia vốn chủ sở hữu bình quân; ROA bằng lợi nhuận sau thuế chia tổng tài sản bình quân. Khi cùng cách lấy bình quân, ROE bằng ROA nhân với tỷ số tổng tài sản trên vốn chủ sở hữu. Tỷ số tài sản trên vốn chủ sở hữu càng lớn thì phần nhân thêm vào ROA càng cao.

🔗 Xem thêm: ROE và tốc độ tăng vốn chủ từ lợi nhuận giữ lại

return on equity - Công thức liên hệMinh hoạ: return on equity

Một ví dụ bằng số

Giả sử hai doanh nghiệp cùng tổng tài sản 1.000 tỷ đồng và cùng lợi nhuận sau thuế 100 tỷ đồng, nên cùng ROA 10%. Doanh nghiệp không vay có vốn chủ sở hữu 1.000 tỷ đồng, nên tỷ số tài sản trên vốn là 1 và ROE bằng 10%. Doanh nghiệp vay 600 tỷ đồng có vốn chủ sở hữu 400 tỷ đồng, nên tỷ số tài sản trên vốn là 2,5 và ROE bằng 10% nhân 2,5, tức 25%. Đây là ví dụ giản lược, bỏ qua khác biệt lãi vay. Khi đọc ROE kèm các trường hợp số liệu đặc biệt, như bài năm trường hợp số liệu đặc biệt của ROE trình bày, phần đòn bẩy này là một nguồn làm ROE chênh nhau.

🔗 Xem thêm: Đơn vị khi tính GDP bình quân đầu người

Ý nghĩa khi đọc

Quan hệ này cho thấy ROE cao có thể đến từ ROA tốt, từ đòn bẩy lớn, hoặc từ cả hai. Tách ba nguồn giúp không nhầm ROE cao nhờ vay nhiều với ROE cao nhờ hiệu quả tài sản. Phần vay thêm đi kèm chi phí lãi và nghĩa vụ trả nợ, vốn không hiện trong một con số ROE đơn lẻ.

return on equity - Ý nghĩa khi đọcMinh hoạ: return on equity

Đọc ba thành phần thay vì một con số

Quan hệ ROE bằng ROA nhân đòn bẩy mở ra cách đọc theo ba câu hỏi: doanh nghiệp tạo ra bao nhiêu lợi nhuận trên mỗi đồng tài sản, mỗi đồng vốn chủ sở hữu gánh bao nhiêu đồng tài sản, và hai phần đó kết hợp ra ROE thế nào. Một doanh nghiệp có ROA tốt và ít vay cho ROE đến phần lớn từ hiệu quả tài sản. Một doanh nghiệp có ROA khiêm tốn nhưng vay nhiều cho ROE chủ yếu từ đòn bẩy. Hai con đường tới cùng một ROE không giống nhau về chất. Khi chỉ nhìn ROE, người đọc không thấy con đường nào; khi tách ra ROA và đòn bẩy, bức tranh rõ hơn. Vì vậy, một con số ROE đáng để mở ra thành ba phần rồi tìm hiểu tiếp, hơn là dùng ngay làm kết luận về hiệu quả của doanh nghiệp.

🔗 Xem thêm: ROE là gì: cách đọc, phân tách Dupont và ba trường hợp dễ đánh lừa

Vì thế, khi một nguồn chỉ đưa con số ROE mà không kèm ROA hay mức nợ, người đọc nên coi đó là điểm bắt đầu để tra thêm, chứ chưa đủ để đánh giá hiệu quả của doanh nghiệp.

return on equity - Đọc ba thành phần thay vì một con sốMinh hoạ: return on equity

Kết luận

ROE bằng ROA nhân tỷ số tổng tài sản trên vốn chủ sở hữu, nên đòn bẩy làm ROE cao hơn ROA. Đọc ROE kèm ROA và mức đòn bẩy giúp thấy con số đến từ đâu. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.

#roe #roa #donbay #vpbanks


← Chứng khoán VPBank — Trung tâm kiến thức đầu tư