Số trung bình 10,2 và người ở giữa: GDP bình quân không nói về phân bổ

Con số GDP bình quân đầu người dễ gây ấn tượng rằng mỗi người dân được hưởng cùng một phần. Thực ra đó chỉ là số trung bình cộng, và số trung bình cộng có thể cách xa mức của người ở giữa. Bài này minh họa khoảng cách đó bằng một nhóm năm người giả định.

Từ con số bình quân sang một nhóm nhỏ

Giả sử GDP là 1.020 nghìn tỷ đồng và dân số là 100 triệu, bình quân là 10,2 triệu đồng mỗi người. Để thấy con số trung bình che giấu điều gì, xét một nhóm năm người có phần giá trị tạo ra gắn với từng người lần lượt là 2, 2, 3, 3 và 41 triệu đồng. Con số do bài tự đặt, không phải số liệu thật.

🔗 Xem thêm: EPS bình quân gia quyền: vì sao không lấy số cuối kỳ

tính gdp bình quân đầu người - Từ con số bình quân sang một nhóm nhỏMinh hoạ: tính gdp bình quân đầu người

Hai cách tóm tắt cùng một nhóm

Trung bình cộng 10,2 đúng bằng mức bình quân của ví dụ trên, nhưng bốn trong năm người chỉ ở mức 2 hoặc 3. Chỉ một người ở mức 41 đã kéo trung bình lên gấp hơn ba lần trung vị. Nói cách khác, con số 10,2 không mô tả phần của bất kỳ ai trong nhóm.

🔗 Xem thêm: Hai đường tính P/E cho cùng một kết quả: theo cổ phiếu và theo vốn hóa

Điều này có nghĩa gì với GDP

tính gdp bình quân đầu người - Điều này có nghĩa gì với GDPMinh hoạ: tính gdp bình quân đầu người

GDP bình quân đầu người là một số trung bình cộng giữa mọi người dân, nên nó không cho biết giá trị được phân bổ thế nào. Hai nền kinh tế có cùng mức bình quân vẫn có thể khác nhau nhiều về phân bố. Ví dụ năm người trên chỉ là một mô hình thu nhỏ để minh họa cơ chế toán học, không phải nhận định về phân bố trong nền kinh tế thật. Cách hình thành tổng GDP nằm ở bài ba cách tính GDP và vì sao cả ba cho cùng một kết quả.

Những chỉ báo bổ sung thường đi kèm

Cũng cần phân biệt giá trị tạo ra gắn với mỗi người với thu nhập người đó nhận về. Phần giá trị gắn với một người trong GDP gồm cả khấu hao, thuế và lợi nhuận doanh nghiệp, nên không đồng nghĩa với thu nhập sau thuế của họ. Vì vậy vì sao số trung bình dễ gây hiểu lầm là một câu hỏi cần trả lời bằng nhiều con số thay vì một.

Kết luận

GDP bình quân đầu người là trung bình cộng và không phản ánh phân bổ. Ví dụ năm người giả định có trung bình 10,2 triệu đồng nhưng trung vị chỉ 3 triệu đồng. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.

tính gdp bình quân đầu người - Kết luậnMinh hoạ: tính gdp bình quân đầu người

#gdp #gdpbinhquandaunguoi #trungvi #kinhtevimo


← Chứng khoán VPBank — Trung tâm kiến thức đầu tư